Email Address

Password   ?

Homepage / GENERAL INFORMATION / Ayasofya Müzesi
Ayasofya Müzesi
Share

  Print
Ayasofya Müzesi
RehberimKentin batı girişinde bulunan yapı anıt-müze olarak hizmet vermektedir. İstanbul'un Latin'ler tarafından işgalinden sonra kaçan ve Trabzon'da 1204 yılında devlet kuran Komnenos ailesinden Kral I. Manuel (1238-1263) tarafından 1250-1260 yılları arasında (13.yy.) yaptırılan ve bir manastır kilisesi olarak inşa edilmiştir.

Binanın en görkemli cephesi güneyidir. Burada Adem'le Havva'nın yaratılışı kabartma olarak bir friz halinde anlatılmıştır. Güney cephesindeki kemerin kilittaşı üzerinde Trabzon'da 257 yıl hüküm süren Komnenos Hanedanı'nın sembolü olan tekbaşlı kartal motifi bulunmaktadır.


Geç dönem Bizans sanatının ve Trabzon tarzı mimarinin en önemli yapıtlarından biri olan Ayasofya (Hagia Sophia) adı kutsal bilgelik anlamına gelir ki Hz.İsanın sıfatlarından biridir. İstanbul, Haçlı seferine çıkan Latinler tarafından işgal edilince, Gürcü kraliçesi halaları Tamar’a sığınan Doğu Roma İmparatoru Komnenos hanedanından iki kardeş , kendini deviren hanedanı tanımayarak burada kendini imparator ilan etmişti. İstanbuldaki Ayasofya'ya rakip olarak da bu kiliseyi yaptırmıştı.

Ayasofya ilk olarak 1916 yılında Rus arkeologlar tarafından incelenmiştir. Daha sonra bir İngiliz heyeti yapıyı incelemişse de Russel Trust’ın altı yıl süren olağanüstü çalışması (1957-1963) sırasında boyanan freskler özenle temizlenmiş (yazık ki bir kısmı kurtarılamamış), yapı restore edilmiş, ardından 1960 yılında ibadete kapatılmış ve 1964 yılında müze haline dönüştürülmüştür. Daha sonra David Winfield, Talbot Rice ve A.Bryer’ın incelemeleri ve tüm çalışmaların yayınlanması bu muhteşem yapının çok özel geçmişinin aydınlanmasına yardımcı olmuştur.
Evliya Çelebi’nin 17.yüzyılda yazdığı seyehatnamesinde kilisenin nasıl camiye dönüştürüldüğünü yazar: “Ayasofya, deniz kenarındadır. Kafirler zamanında yapılmıştır. Sonra Körlet Ali Bey adında bir vali, padişah hazretlerine bildirdikten sonra, bunu padişahın emri üzerine zaptederek 991 yılında (hicri) bir mahfil ve minber ilavesiyle gönül açıcı bir cami haline sokmuştur.” (Seyehannamelerde Trabzon, 55)
Yapı kuzey, güney, batısında olmak üzere üç kapıya ve güneyinde altı, kuzeyinde altı, batısından bir pencereye sahiptir. Manastır, bir kaç bölümden meydana gelmiştir:
1- Üç apsipli dörtgen planlı Ana kilise; merkez apsid dıştan beşgen yapıdadır
2- Mozaik döşeme
3- Üç adet sundurma
4- 18 mezar yerinin bulunduğu platform
5- Üç apsid ve dört sütundan oluşan küçük bir kilise; ana kilsenin kuzeydeki sundurmasının 4 m. uzağındadır.
6- Ana kilisenin 22 m. batısında çan kulesi
7- Manastıra ait yapıların geriye kalan izleri; bunlardan en önemlisi olan ve 1893’te çekilen fotoğraflarda gözüken kubbe şeklindeki giriş kapısı yok edilmiştir.

Osmanlı döneminde camiye dönüştürülmüş,1926-1918 yılları arasında Rus işgalinde askeri depo olarak kullanılmıştır.1958-1962 yılları arasında Edinburg Üniversitesi ve Vakıflar Genel Müdürlüğü işbirliği ile restore edilerek 1964 yılında müzeye çevrilmiştir.
12.04.2011

Photos :
Rehberim Rehberim Rehberim Rehberim Rehberim

  Comments

Write New Comment :
Comment :

Name Surname :
E-mail Address :

HomepageContact
Rehberim © 2005-2017 Ayasofya Müzesi Rehberim. | . | . | .